Kriptovalyuta əsasları
Kriptovalyuta — rəqəmsal valyutadır ki, şifrələmə texnologiyası istifadə edərək yaradılır və mərkəzləşdirilmiş orqan (məsələn, bank) tərəfindən nəzarət olunmur. Kriptovalyuta internet vasitəsilə birbaşa iki şəxs arasında köçürülə bilər və bunun üçün maliyyə təşkilatlarına ehtiyac yoxdur.
Kriptovalyuta adı "kriptografiya" sözündən gəlir — məlumatların şifrələnməsi və təhlükəsizliyini təmin edən elm sahəsi.
Blokçeyn nədir?
Blokçeyn — kriptovalyutanın əsas texnologiyasıdır. Bu, bütün əməliyyatları qeyd edən rəqəmsal dəftərdir. Blokçeyn adı onun quruluşundan irəli gəlir: əməliyyatlar "bloklar" şəklində qruplaşdırılır və bir-birinə "zəncir" kimi bağlanır.
Blokçeyn dəftəri mərkəzləşdirilmiş deyil, bütün dünya üzrə minlərlə kompüterdə saxlanılır. Bu, sistemin təhlükəsizliyini və şəffaflığını təmin edir. Bir əməliyyat bir dəfə blokçeynə əlavə edildikdən sonra, onu dəyişdirmək və ya silmək demək olar ki, mümkün deyil.
Bitcoin — ilk kriptovalyuta
Bitcoin 2009-cu ildə Satoshi Nakamoto təxəllüsü ilə tanınan şəxs və ya qrup tərəfindən yaradılmışdır. Bu, ilk və ən məşhur kriptovalyutadır. Bitcoin, P2P (peer-to-peer) texnologiyası ilə işləyir, yəni istifadəçilər arasında birbaşa əməliyyatlara imkan verir.
Bitcoin-in miqdarı məhduddur — cəmi 21 milyon Bitcoin mövcud ola bilər. Bu məhdudiyyət qiymətli metallar kimi "qıtlıq dəyəri" yaradır və inflyasiyadan qorunmaq üçün nəzərdə tutulmuşdur.
Altcoin və Token nədir?
Bitcoin-dən sonra yaradılan bütün digər kriptovalyutalara "altcoin" (alternativ coin) deyilir. Ethereum, Ripple, Litecoin və Cardano — məşhur altcoinlərə nümunələrdir.
Token — blokçeyn üzərində yaradılan rəqəmsal aktivdir. Tokenlər müxtəlif məqsədlər üçün istifadə oluna bilər: ödənişlər, layihədə iştirak hüququ və ya xidmətlərə giriş.
Kriptovalyutanın üstünlükləri
- Aşağı köçürmə xərcləri, xüsusilə beynəlxalq köçürmələrdə
- Sürətli əməliyyatlar (banklar kimi günlərlə gözləmək lazım deyil)
- Mərkəzləşdirilmiş sistem olmadığı üçün bir nöqtənin zəifliyi problemi yoxdur
- Yüksək səviyyəli şifrələmə və təhlükəsizlik
- Maliyyə xidmətlərinə çıxışı olmayan milyardlarla insan üçün maliyyə daxilolması
- Senzura müqavimətli sistem — heç bir qurum əməliyyatları bloklaya bilməz
Kriptovalyuta çətinlikləri
- Qiymət dəyişkənliyi — kriptovalyuta qiymətləri tez-tez dəyişir
- Hələlik bəzi ölkələrdə qanuni tənzimləmə aydın deyil
- Təhlükəsizlik və saxlama problemləri — cüzdanda parol itirilsə, pullar da itə bilər
- Hələ geniş qəbul edilməyib — hər yerdə kriptovalyuta ilə ödəniş etmək mümkün deyil
- Texniki bilik tələb edir — istifadəsi bəzən yeni başlayanlar üçün çətin ola bilər
Kriptovalyuta almaq istəyirsiniz?
Kriptovalyuta almağın yolları, platformalar və nələrə diqqət etmək lazım olduğu haqqında daha ətraflı məlumat əldə edin.
Kriptovalyuta almaq